Osoby planujące laserową korekcję wzroku często słyszą podczas umawiania wizyty kwalifikacyjnej o konieczności odstawienia soczewek kontaktowych. Zalecenie to budzi zrozumiałe pytania – po co rezygnować z wygodnej korekcji na dwa tygodnie lub dłużej? Odpowiedź wiąże się z wpływem, jaki szkła kontaktowe wywierają na kształt rogówki oraz z wymogami precyzyjnej diagnostyki poprzedzającej zabieg.
Budowa i funkcjonowanie rogówki
Rogówka to przezroczysta przednia część oka, odpowiadająca za załamywanie promieni świetlnych. Jest strukturą elastyczną – składa się w około 78% z wody oraz z włókien kolagenowych. Taka budowa sprawia, że ta delikatna tkanka może ulegać odkształceniom pod wpływem czynników zewnętrznych.
Kolejną istotną cechą jest brak naczyń krwionośnych – ich obecność uniemożliwiałaby przejrzyste widzenie. Skąd zatem pochodzi tlen niezbędny do prawidłowego funkcjonowania komórek? Jest pobierany bezpośrednio z powietrza atmosferycznego. Gaz rozpuszcza się w filmie łzowym pokrywającym powierzchnię oka i w tej postaci dociera do tkanki.
Wpływ soczewek kontaktowych na rogówkę
Soczewka kontaktowa, niezależnie od zastosowanego materiału, stanowi barierę między rogówką a środowiskiem zewnętrznym. Oddziałuje na tkankę rogówki na dwa sposoby.
Po pierwsze, ogranicza dostęp tlenu. Nawet nowoczesne soczewki silikonowo-hydrożelowe o wysokiej przepuszczalności nie zapewniają pełnego zaopatrzenia rogówki w ten gaz. Długotrwałe, niewielkie niedotlenienie prowadzi do zmian metabolicznych w tkance i może powodować jej obrzęk. Obrzęknięta rogówka zmienia swoją grubość i krzywiznę.
Po drugie, soczewka wywiera stały nacisk mechaniczny na powierzchnię oka. Przy wieloletnim, regularnym noszeniu rogówka stopniowo dopasowuje się do kształtu soczewki. Zjawisko to określa się w literaturze okulistycznej terminem corneal warpage, czyli odkształcenie rogówki.
Jak to wpływa na diagnostykę przedoperacyjną?
Odkształcenie rogówki wywołane noszeniem soczewek kontaktowych przebiega bez objawów odczuwalnych przez pacjenta: widzenie pozostaje dobre, nie występują dolegliwości bólowe ani dyskomfort. Zmiana kształtu rogówki ma jednak istotne znaczenie podczas kwalifikacji do zabiegu laserowego.
Podczas wizyty kwalifikacyjnej wykonywane są szczegółowe badania diagnostyczne, w tym topografia i tomografia rogówki. Na ich podstawie powstaje precyzyjna mapa oka, według której programowany jest laser.
Jeżeli badania zostaną przeprowadzone na rogówce odkształconej przez soczewki, uzyskane pomiary nie będą odpowiadać naturalnemu kształtowi oka. Laser zostanie zaprogramowany według nieprawidłowych danych. Po zabiegu, gdy rogówka zacznie wracać do swojej naturalnej geometrii, efekt korekcji może okazać się niewystarczający.
Możliwe konsekwencje
Przeprowadzenie zabiegu na podstawie pomiarów odkształconej rogówki może prowadzić do różnych komplikacji. Najczęściej występuje niedokorygowanie lub przekorygowanie wady wzroku, co wymaga dodatkowej interwencji. Może również dojść do indukcji nieregularnego astygmatyzmu, trudnego do skorygowania metodami optycznymi.
Odkształcona rogówka może też wpłynąć na samą kwalifikację do zabiegu. Na obrazach topograficznych jej zmieniony kształt przypomina niekiedy objawy stożka rogówki – choroby stanowiącej przeciwwskazanie do laserowej korekcji wzroku. W takiej sytuacji pacjent może zostać niesłusznie zdyskwalifikowany z zabiegu. Dopiero powtórzenie badań po odpowiedniej przerwie od soczewek pozwala na prawidłową ocenę.
Dowiedz się więcej o przebiegu wizyty kwalifikacyjnej w klinice Idealny Wzrok.
Zalecane okresy przerwy od soczewek
Czas potrzebny na powrót rogówki do naturalnego kształtu zależy od rodzaju stosowanych soczewek kontaktowych. Miękkie soczewki sferyczne należy odstawić na minimum 14 dni. W przypadku soczewek torycznych (korygujących astygmatyzm) oraz soczewek twardych (RGP), okres ten wydłuża się do minimum 3-4 tygodni.Te same zalecenia obowiązują przed planowanym zabiegiem.
Podane terminy stanowią wartości minimalne. U niektórych pacjentów, szczególnie przy wieloletnim intensywnym użytkowaniu soczewek, rogówka może wymagać dłuższego czasu na pełną regenerację.
Zalecenia na okres bez soczewek
W czasie przerwy od soczewek kontaktowych należy korzystać z okularów korekcyjnych. Nawet okulary z nieaktualną mocą zazwyczaj pozwalają na wykonywanie codziennych czynności. W razie znacznej różnicy w ostrości widzenia można rozważyć wyrobienie tymczasowych szkieł okularowych.
W pierwszych dniach po odstawieniu soczewek może występować niestabilność widzenia – ostrość zmienia się z dnia na dzień. Jest to naturalna reakcja świadcząca o powrocie rogówki do właściwego kształtu. Stabilizacja widzenia oznacza, że oko jest gotowe do badań diagnostycznych.
W okresie przerwy od soczewek zaleca się stosowanie kropli nawilżających bez konserwantów. Preparaty zawierające kwas hialuronowy lub trehalozę wspierają regenerację nabłonka rogówki.
Diagnostyka w klinikach Idealny Wzrok
Specjaliści z klinik Idealny Wzrok, działających w 16 lokalizacjach w Polsce, przeprowadzają rocznie tysiące badań kwalifikacyjnych. Doświadczony zespół potrafi rozpoznać na mapach topograficznych charakterystyczny ślad pozostawiony przez soczewkę kontaktową, określany jako contact lens footprint.
Jeżeli podczas wizyty okaże się, że rogówka wymaga dłuższego czasu na regenerację, lekarz zaleci ponowne badanie w późniejszym terminie. Takie postępowanie wynika z dbałości o uzyskanie optymalnego efektu zabiegu.
Chcesz dowiedzieć się więcej o przygotowaniu do laserowej korekcji wzroku? Umów się na wizytę kwalifikacyjną w jednej z naszych klinik – nasi specjaliści odpowiedzą na Twoje pytania i przeprowadzą niezbędne badania diagnostyczne.
